Morporgo (Joseph)

Laatste wijziging: 27 april 2016

Joseph Morporgo (Amsterdam, 2-4-1895 – Midden-Europa, 15-3-1945) en Susanna Morporgo-van de Kar (Amsterdam, 24-8-1893 – Auschwitz, 26-10-1944)1

Het echtpaar Morporgo kon onderduiken in Wormerveer, maar werd betrapt. Evenals hun twee zoons stierven ze in een concentratiekamp.

Niersstraat

De bediende in een winkel met meubels en tapijten Joseph Morporgo was een zoon van Mozes Morporgo en Klara Morporgo-Philips. Hij trouwde op 10 juli 1919 met Susanna van de Kar, een dochter van Joseph van de Kar en Saartje van de Kar-Metzelaar. Het echtpaar woonde in de Niersstraat 27 II in Amsterdam.

Echtpaar Meijns

De Morporgo’s konden onderduiken bij expeditiechef Klaas Meijns (Wormerveer, 17-11-1887) en diens echtgenote Trijntje Meijns-Kraaijer (Wormerveer, 21-5-1887). Die woonden op de Lindenlaan 55. Daar verbleef in 1943 ook Rachel de Groot* en vanaf 1942 het echtpaar Premselaar*. Dat ging goed tot begin augustus 1944.

Verraad

Het onderduikadres werd verraden. Dat zou zijn gebeurd nadat de verkering van een dochter uit het gezin met een Landwachter was uitgeraakt.2 De echtparen Morporgo en Premselaar werden aangehouden en afgevoerd naar kamp Westerbork. Wormerveerder Gerrit Krigee (vanaf juni 1943 ondergedoken in Zaandijk) schreef daarover in zijn dagboek, op 10 augustus 1944: “Om zeven uur gingen we eten. Gu (Dierdorp-Bakker, die op de Lindenlaan 42 woonde) kwam nog even, en vertelde van Meins Lindenlaan dat daar 3 Joden [- in feite 4 -] opgepakt waren. Meins was ook meegenomen en nog een radio toestel. Het was wel erg bekend dat daar Joden zaten, wat niet erg verstandig was natuurlijk. En zo gaat dat elke dag maar door dat er Joden gevonden worden en dan meteen op transport gesteld worden.”

Auschwitz

De echtparen Morporgo en Premselaar vertrokken met het laatste transport uit Westerbork, op 3 september 1944. Daarin zat ook Anne Frank en haar familie, alsmede ruim duizend andere slachtoffers. Susanna Morporgo-van de Kar werd op 26 oktober 1944 in Auschwitz vermoord. Joseph Morporgo stierf ergens in Midden-Europa, op 15 maart 1945. Hun zoons Mozes* en Hijman vonden al in oktober 1941 in Mauthausen de dood. Het echtpaar Premselaar overleefde de Sjoa evenmin.

Voetnoten

1 www.joodsmonument.nl, waar zijn naam geschreven staat als ‘Morpurgo’; Informatie van Henk Krigee uit Zaandam (30-8-2009); Transportlijsten Westerbork

2 Aldus A. Premselaar (2007)