Noach (Walter)

Laatste wijziging: 27 april 2016

Walter Noach (Keulen, 4-2-1925 – Amsterdam, 23-1-1946)1

De familie Noach, bestaande uit moeder met vijf zoons en een dochter, kwam dankzij de hulp van de Nederlandse consul in Duitsland begin 1933 naar Nederland. Het gezin woonde tot die tijd in het Duitse Tetz, een dorpje tussen Keulen en Mönchengladbach. Ze werden in Amsterdam opgevangen door de joodse gemeente. Ze woonden sindsdien in Amsterdam, vanaf 1937 in de Ruijschstraat 100.

Hoedenmaker

In de periode waarin in Amsterdam de eerste razzia’s plaatsvonden (begin 1942), werkte Walter Noach bij hoedenmaker Pollak* in Zaandam, waar hij begon als leerling. Het bedrijf bleef na het gedwongen vertrek van de Pollaks voortbestaan, in Duitse hand.

Op 20 januari 1943 werd hij op zijn werk opgebeld door een buurvrouw, mevrouw Wagenaar. Die vertelde hem dat die middag zijn moeder, jongste broer en zusje thuis waren opgehaald. Over zijn jongere broer Helmuth (1927) was op dat moment nog niets bekend. Eerder waren al de uit een werkkamp ontsnapte, maar naar hun ouderlijk huis teruggekeerde oudste broers van Walter opgehaald en afgevoerd.

Deil

In de avond van 20 januari meldde Walter Noach zich bij de bewuste buurvrouw. Daar bleek ook Helmuth te zijn. Hij was op spectaculaire wijze ontsnapt aan arrestatie. De beide broers bivakkeerden daarna nog enige dagen in het dichtgetimmerde huis van hun moeder. De buurvrouw waarschuwde de  illegaliteit, die onderdak regelde voor de beide broers. Via enkele tussenstations kwamen ze na vier dagen aan bij de familie Van Mourik in Deil, waar ze 2,5 jaar in een klein kamertje verbleven. Walter Noach raakte door de opsluiting en het vaak zeer slechte eten zo verzwakt dat hij een dag na de bevrijding moest worden opgenomen in een ziekenhuis in Culemborg. Vandaar werd hij vervoerd naar de Joodsche Invalide in Amsterdam. Een half jaar na de bevrijding overleed hij. Zijn broer Helmuth meldde zich na de oorlog aan bij de mariniers. Hij bleef in het leger tot zijn vervroegde pensionering. Sinds 1993 houdt Helmuth Noach lezingen over zijn oorlogservaringen.

Van de overige familieleden heeft niemand de oorlog overleefd.

Voetnoten

1 www.fritsbreedveldt.nl; Gesprek met Helmuth Noach, 28-3-2009; Documentaire over Helmuth Noach