Reis, van der (Israël en Esther)

Laatste wijziging: 2 mei 2016

Echtpaar Israël (‘Ies’) van der Reis (Groningen, 29-12-1894 – Soest, 2-2-1989) en Esther van der Reis-Wolffers (Amsterdam, 28-5-1895 – Bussum, 5-10-1973)1

Het sinds 1932 in Amsterdam wonende echtpaar Van der Reis vond in juni 1942 een schuilplaats op een verder onbekend adres in Koog aan de Zaan.

Amsterdam

Israël was volgens zijn archiefkaart reiziger in zuivelwerktuigen. Esther en hij woonden tot 1942 twee decennia in de Vijzelstraat 64 hs. Per 4-12-1942 verscheen op zijn  archiefkaart de mededeling ‘VOW’, oftewel vertrokken, onbekend waarheen. Het echtpaar was blijkbaar ondergedoken.

Koog aan de Zaan

Na hun onderduik in Koog aan de Zaan kreeg het echtpaar Van der Reis het daar benodigde voedsel van het Beverwijkse echtpaar Gerardus (1896-1975) en Anna Catharina (1897-1974) Groot-Pepping. Toen Israël en Esther in juni 1944 niet langer in Koog konden blijven, trokken ze in bij de familie Groot. Na de oorlog werden ze herenigd met hun zoon Michiel (Groningen, 25-1-1926 – Oosterhout, 15-8-2005), die in het Gelderse Wijchen verbleef. Hun zonen Meijer (‘Max’, Groningen, 11-4-1917) en David (Groningen, 4-9-1918) werden in 1943 vermoord in het concentratiekamp. David was actief in de illegaliteit, maar werd op 8-5-1943 gearresteerd, met fatale gevolgen.

Beverwijk

De band van het echtpaar Van der Reis met Beverwijk bleef na de oorlog behouden: ze stonden daar vanaf augustus 1945 twee maanden ingeschreven in de Meerensteinstraat 19. Daarna gingen ze terug naar Amsterdam, waar achtereenvolgens de Vijzelstraat 78 en de Rooseveltlaan 77 hs hun adres werd.
De ouders van Israël overleefden de oorlog niet. Hun drie kinderen, behalve Israël ook Hendrina (‘Rine’) en Alida, bleven door onder te duiken wel in leven.
Het echtpaar Groot ontving op 16-12-1976 in Amsterdam postuum de Yad Vashem-onderscheiding.

1 Rechtvaardigen onder de Volkeren; www.joodsmonument.nl; Stadsarchief Amsterdam, archiefkaart; Informatie van J. van Velsen (16-2-2024)